Hình ảnh hoạt động
LỄ TẾ XÃ TẮC NĂM 2012
Cập nhật ngày: 15/03/2014 09:35:04
Đàn Xã Tắc là một công trình đặc biệt quan trọng của Kinh đô Huế, được xây dựng vào năm 1806 sau khi vua Gia Long quy hoạch lại toàn bộ kinh thành trên đất của 8 làng ở bờ bắc sông Hương. Khi xây dựng, vị vua đầu triều nhà Nguyễn đã lệnh cho các thành, dinh, trấn toàn quốc phải đóng góp đất sạch về để đắp lên ngôi đàn này. Do vậy, tự thân ngôi đàn đã tượng trưng cho đất đai của cả nước. Vì lẽ đó, lễ tế Xã Tắc mang ý nghĩa hết sức to lớn, được xếp vào hàng Đại tự trong quy chế của triều đình nhà Nguyễn.

Ảnh tư liệu Đàn Xã Tắc năm 1914

Như nội hàm của từ Xã Tắc: Xã là giản lược của cụm từ “Thái Xã Chi thần”, Tắc là viết gọn của cụm “Thái Tắc Chi thần”, tục gọi là Thần Đất và Thần Lúa. Đối với cư dân nông nghiệp lúa nước, thì Xã và Tắc quyết định sự bình an no ấm của cuộc sống, do vậy, từ Xã Tắc luôn dùng để chỉ cho đất nước, và tế Xã Tắc cũng có nghĩa là tế linh khí núi sông của giang sơn, để cầu mong mưa thuận gió hòa, cầu mong mùa màng bội thu, đem lại hạnh phúc ấm no cho nhân dân.

                  
 
 

Từ năm 2008, Ban Tổ chức Festival Huế đã tổ chức lễ tế Xã Tắc đầu tiên, và sau đó định kỳ vào tháng 2 âm lịch hàng năm, nhằm tái hiện một lễ tế cung đình trang nghiêm tráng lệ, mục đích bảo tồn một nghi lễ cung đình truyền thống, để tôn vinh nền nông nghiệp nước nhà, tôn vinh văn hóa truyền thống của Việt Nam.
Tuy những lần trước đây đều thuần túy mang tính tái hiện một lễ tế cung đình xưa dưới dạng một lễ hội văn hóa du lịch, nhưng vì thực hiện ở chính nơi đàn tế thiêng liêng của dân tộc, nên yếu tố tâm linh không thể không đề cập. Sau khi tổ chức đoàn ngự đạo tế Xã Tắc như vốn có trong lịch sử, Ban tổ chức thường dành lại không gian tế lễ cho lãnh đạo Trung ương, địa phương và mọi tầng lớp nhân dân dâng hương cúng tế. Vì thế, những lễ tế trước đây về cách thể hiện là sân khấu hóa một nghi lễ truyền thống, nhưng mỗi thành viên tham gia đều với một tinh thần thái độ nghiêm túc.
 

Thấu hiểu nguyện vọng của người dân luôn mong mỏi được dâng hương cầu nguyện trong những lễ tế trang trọng như thế, cùng sự đồng cảm trong hoài vọng quốc thái dân an, phong điều vũ thuận đem lại hạnh phúc cơm no áo ấm cho nhân dân, Ban tổ chức lễ tế Xã Tắc 2012 tổ chức lễ tế thực sự để đáp ứng nguyện vọng của người dân.  

Trong triều đại quân chủ, đất nước là của vua nên vua là người đứng ra làm chủ tế, mục đích kiểm điểm lại bản thân với đất trời để nguyện cầu dân an quốc thái, vũ thuận phong điều. Hôm nay, những người dân là chủ thể của đất nước, nên trong những lễ tế như thế phải có người đại diện cho dân đứng ra làm chủ tế. Với quan điểm như vậy,  trong lễ tế Xã Tắc 2012, người đại diện cho các tầng lớp nhân dân của tỉnh nhà sẽ đứng ra làm chủ tế (Chủ tịch UBMTTQ tỉnh Thừa Thiên Huế). Cũng vì vậy, lễ tế Xã Tắc năm nay sẽ lược giảm những lễ tiết nghi thức không cần thiết; mục đích chính là phục vụ cho nhu cầu tâm linh của quần chúng. Lễ tế được chọn giờ theo cách người xưa, bắt đầu lúc gần nửa đêm, vào giờ Tý ngày Bính Thìn tháng Trọng Xuân (giao thời ngày 8 và 9/3/2012).

Từ ý nghĩa tự thân của đàn Xã Tắc, hẳn thời đại nào cũng phải công nhận đó là bàn thờ linh khí núi sông của đất nước. Lần này tổ chức tế lễ thực sự, và cũng như ý niệm của người xưa, Ban tổ chức cũng tổ chức một không gian nghi lễ với nghi trượng cờ xí tượng trưng cho sự hội tụ của các thành tố trong vũ trụ như mặt trăng, mặt trời, phong, vân, lôi, vũ, long, phụng, nhật, nguyệt… các chòm sao Chu tước, Huyền vũ, Thanh long, Bạch hổ… và các lễ tiết trang trọng khác như nhạc lễ, múa Bát dật…
Do ý nghĩa quan trọng như vậy, những người tham gia tế lễ phải luyện tập trước hằng tháng, và bản thân họ phải tự sửa mình, phải chính tâm, thành ý để chuẩn bị cho một lễ tế mà nhân dân đang mong mỏi./.

Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế
Các tin khác:
Trang chủLiên hệ
Liên kết Website
Bản quyền Website thuộc về Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế
Địa chỉ: Tam Toà, 23 Tống Duy Tân - Huế - Việt Nam
Điện thoại: +(84).234.3523237 - 3513322 - 3512751 - Fax: +(84).234.3526083
Email: huedisan@gmail.com
Xin ghi rõ nguồn “Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế” khi sử dụng thông tin từ Website này.